Trong bức tranh toàn cảnh đầy tự hào ấy, GS TS BS Nguyễn Đình Hối hiện lên như một ngọn hải đăng sáng ngời của ngành y tế miền Nam nói riêng và cả nước nói chung. Là người sáng lập Bệnh viện Đại học Y Dược TPHCM, ông đã tạo ra một bước ngoặt mang tính lịch sử, thay đổi hoàn toàn tư duy về mô hình kết hợp giữa đào tạo y khoa và thực hành lâm sàng tại Việt Nam. Cuộc đời và sự nghiệp của ông không chỉ là niềm tự hào to lớn của giới y khoa mà còn là minh chứng sống động cho trí tuệ, bản lĩnh và khát vọng cống hiến mãnh liệt của những người con ưu tú mang dòng máu họ Nguyễn.

Thân thế và nền tảng hun đúc tư chất của một danh y

Từ những năm tháng tuổi trẻ, GS TS BS Nguyễn Đình Hối đã bộc lộ tư chất thông minh, tinh thần hiếu học và một trái tim trắc ẩn sâu sắc trước nỗi đau của con người. Sinh ra và lớn lên trong bối cảnh đất nước trải qua nhiều thăng trầm, ông sớm nhận thức được vai trò quan trọng của tri thức và y học đối với sự sinh tồn, phát triển của dân tộc. Truyền thống văn hóa gia đình, kết hợp với tinh thần quật cường của những thế hệ cha ông đi trước, đã hun đúc trong ông một ý chí kiên định và một nhân cách cao đẹp. Việc tìm hiểu về gốc gác và gia phả của những danh nhân y khoa như ông giúp chúng ta nhận ra rằng, tài năng không chỉ tự nhiên nảy nở mà còn được nuôi dưỡng bởi bề dày truyền thống đạo lý, lòng yêu nước và sự tận tâm vì cộng đồng.

Bước chân vào con đường y khoa đầy chông gai nhưng cũng vô cùng cao quý, ông không ngừng nỗ lực trau dồi y lý, y thuật. Sự nghiệp của ông khởi đầu bằng những ngày tháng miệt mài trong các phòng thí nghiệm, giảng đường và những ca trực thức trắng đêm bên giường bệnh. Bằng sự thông tuệ và đôi bàn tay tài hoa, ông đã nhanh chóng khẳng định được vị thế của mình trong lĩnh vực ngoại khoa, đặc biệt là ngoại tiêu hóa. Đối với ông, phẫu thuật không đơn thuần là kỹ thuật cầm dao kéo, mà là một nghệ thuật cứu người đòi hỏi sự chính xác tuyệt đối, sự tĩnh tâm và lòng dũng cảm. Chính nền tảng chuyên môn vững vàng này đã trở thành điểm tựa vững chắc để ông tiến những bước dài hơn trên con đường quản lý và kiến tạo các giá trị y tế mang tính vĩ mô.

Tầm nhìn chiến lược và quá trình khởi xướng Bệnh viện Đại học Y Dược TPHCM

Nhắc đến GS TS BS Nguyễn Đình Hối, dấu ấn đậm nét nhất và cũng là di sản vĩ đại nhất ông để lại cho hậu thế chính là việc hiện thực hóa mô hình Viện - Trường. Vào những năm cuối thế kỷ hai mươi, nền y tế và giáo dục y khoa Việt Nam đứng trước nhiều thách thức lớn. Việc giảng dạy lý thuyết tại các trường đại học y khoa đôi khi chưa gắn kết chặt chẽ với cơ sở thực hành lâm sàng, dẫn đến những hạn chế nhất định trong việc nâng cao tay nghề thực tế cho sinh viên, đồng thời lãng phí một nguồn chất xám khổng lồ từ các giáo sư, tiến sĩ y khoa hàng đầu không có môi trường điều trị chuyên sâu để phát huy hết năng lực.

Nhận thức sâu sắc được nghịch lý này, GS TS BS Nguyễn Đình Hối, khi đó đang giữ những trọng trách lớn tại Đại học Y Dược TPHCM, đã ấp ủ một giấc mơ táo bạo. Đó là xây dựng một bệnh viện trực thuộc trường đại học, nơi hội tụ những bộ óc y khoa tinh hoa nhất, trang thiết bị hiện đại nhất, vừa phục vụ công tác điều trị chất lượng cao cho nhân dân, vừa là cơ sở đào tạo, nghiên cứu khoa học chuẩn mực cho sinh viên và học viên sau đại học. Ý tưởng này ban đầu vấp phải không ít hoài nghi và những khó khăn chồng chất về cơ chế, nguồn vốn cũng như cơ sở vật chất. Tuy nhiên, bằng bản lĩnh kiên cường, tầm nhìn vượt thời đại và khả năng thuyết phục tài tình, ông đã từng bước tháo gỡ mọi rào cản.

Sự ra đời của Phòng khám Đa khoa Đại học Y Dược, tiền thân của Bệnh viện Đại học Y Dược TPHCM ngày nay, là một cột mốc lịch sử. Dưới sự dẫn dắt trực tiếp của ông, cơ sở y tế này đã nhanh chóng chứng minh được tính ưu việt vượt trội. Người bệnh được trực tiếp thăm khám và điều trị bởi các giáo sư, tiến sĩ, giảng viên giàu kinh nghiệm nhất. Sinh viên y khoa có cơ hội cọ xát với thực tế lâm sàng sinh động, được cầm tay chỉ việc bởi những người thầy xuất sắc. Sự thành công vang dội của mô hình này đã tạo tiền đề vững chắc để Bệnh viện Đại học Y Dược TPHCM chính thức được thành lập và không ngừng lớn mạnh, trở thành một trong những trung tâm y tế chuyên sâu, tuyến cuối hàng đầu của khu vực phía Nam và cả nước. Thành tựu này mang đậm dấu ấn cá nhân của GS TS BS Nguyễn Đình Hối, phản ánh tư duy đổi mới sáng tạo không ngừng nghỉ của ông.

Đóng góp to lớn cho sự nghiệp giáo dục và bồi dưỡng nhân tài y khoa

Bên cạnh vai trò là một nhà quản lý kiệt xuất, GS TS BS Nguyễn Đình Hối còn là một người thầy vĩ đại, một nhà giáo nhân dân tận tụy với sự nghiệp "trồng người". Trong suốt quãng thời gian gắn bó với bục giảng Đại học Y Dược TPHCM, ông đã truyền lửa đam mê nghề nghiệp, y đức và khát khao cống hiến cho hàng ngàn thế hệ sinh viên, bác sĩ nội trú, học viên chuyên khoa. Triết lý giáo dục của ông vô cùng sâu sắc nhưng lại rất gần gũi. Ông luôn tâm niệm rằng một người bác sĩ giỏi không chỉ cần cái đầu lạnh đầy ắp kiến thức y khoa uyên bác mà còn cần một trái tim nóng để biết thấu cảm trước nỗi đau của đồng loại.

Những bài giảng của ông trên giảng đường hay những lời căn dặn trực tiếp tại phòng mổ luôn chứa đựng sự uyên thâm về chuyên môn và sự nghiêm khắc về y lý. Tuy nhiên, đằng sau sự nghiêm khắc ấy là tình yêu thương bao la và tấm lòng mong mỏi các thế hệ học trò sẽ vượt qua chính mình, trở thành những thầy thuốc tài đức vẹn toàn. Rất nhiều người học trò được ông dìu dắt nay đã trở thành những giáo sư, phó giáo sư, những chuyên gia y tế hàng đầu, tiếp tục gánh vác sứ mệnh chăm sóc sức khỏe nhân dân và phát triển nền y học nước nhà. Họ chính là sự nối dài di sản tri thức và tinh thần nhân văn cao cả mà ông đã dày công vun đắp.

Giá trị để lại và nhận định theo góc nhìn hiện đại

Nhìn lại toàn bộ hành trình cuộc đời và sự nghiệp của GS TS BS Nguyễn Đình Hối, chúng ta không thể không nghiêng mình thán phục trước một nhân cách lớn, một trí tuệ sắc sảo và một tầm nhìn đi trước thời đại. Trong thời đại hội nhập quốc tế ngày nay, khi mô hình bệnh viện đại học đã trở thành tiêu chuẩn chung của nền y tế toàn cầu, chúng ta mới càng thấy rõ giá trị tiên phong mang tính khai phá của ông cách đây nhiều thập kỷ. Bệnh viện Đại học Y Dược TPHCM ngày nay với cơ sở vật chất khang trang, áp dụng hàng loạt kỹ thuật y khoa tiên tiến bậc nhất thế giới, liên tục cứu sống vô số sinh mệnh hiểm nghèo, chính là đài kỷ niệm sống động nhất cho công lao của người sáng lập.

Hơn thế nữa, từ góc độ bảo tồn và phát huy các giá trị truyền thống, sự cống hiến vĩ đại của ông đã làm phong phú thêm kho tàng tri thức và nhân kiệt của dân tộc. Việc nghiên cứu, tôn vinh những danh nhân như GS TS BS Nguyễn Đình Hối là nhiệm vụ quan trọng để giáo dục truyền thống cho thế hệ trẻ. Những đóng góp của ông đã góp phần làm rạng danh dòng họ Nguyễn Việt Nam, khẳng định vị thế và sức mạnh trí tuệ của con người Việt Nam trên bản đồ y học khu vực và thế giới. Tấm gương của ông nhắc nhở chúng ta rằng, đỉnh cao của mọi sự nghiệp chính là giá trị phục vụ cộng đồng, là việc để lại cho mai sau những công trình, những di sản có sức sống trường tồn cùng năm tháng.

Sự nghiệp vinh quang và những cống hiến thầm lặng của GS TS BS Nguyễn Đình Hối sẽ mãi được khắc ghi trong trang sử vàng của nền y tế nước nhà. Cuộc đời ông là một bản hùng ca về sự tận hiến, về trí tuệ sáng tạo và tình yêu thương con người vô bờ bến, xứng đáng là nguồn cảm hứng bất tận cho muôn đời sau noi theo và tiếp bước. 

Nhà giáo Nhân dân, Giáo sư, Tiến sĩ, Bác sĩ Nguyễn Đình Hối – nguyên Hiệu trưởng Đại học Y Dược TP.HCM kiêm Giám đốc đầu tiên của Bệnh viện Đại học Y Dược TP.HCM – đã qua đời vào sáng ngày 29 tháng 6 năm 2026.